Het Brandalarm Gaat Af – Wat nu?

Eden van der Veeken

Geschreven door: Eden van der Veeken

Dit moet je doen als het brandalarm willekeurig afgaat! 👇

Het Brandalarm Gaat Af – Wat nu?

Dus, het brandalarm gaat af. Dit is nog geen reden voor paniek, maar wat doe je als dit gebeurt? Er zijn allerlei redenen waarom een brandalarm afgaat. Een werkend brandalarm gaat af wanneer er brand is, maar geeft ook regelmatig een vals alarm of een ander seintje.

Als je brandalarm afgaat zonder dat er brand is, heeft het wel degelijk een reden. Negeer dit niet. Achterhaal de reden en los het op. Zo ben je ervan verzekerd dat wanneer er wel sprake is van brand, het alarm zijn werk doet. Er zijn enkele redenen en oplossingen voor valse alarmen en seintjes. Deze neem ik met je door in dit artikel. 👇

Hoe werkt een brandalarm?

Een rookmelder is een apparaatje dat rook detecteert en vervolgens een alarm afgeeft. Het lijkt misschien simpel, maar dat is het niet. Ben je nou nieuwsgierig hoe een rookmelder precies werkt? Kijk dan eens naar dit filmpje ...

Herken het alarm

Als het brandalarm afgaat en er is brand, dan is het belangrijk om juist te handelen. Deze handelingen vind je verderop in het artikel.

Het brandalarm gaat soms ook af zonder dat er brand is. Dit heeft een aantal redenen. Allereerst is het belangrijk om het signaal te herkennen.

Korte piep

Als je brandalarm kort piept, geeft het je een seintje. Meestal is het een kwestie van het vervangen van de batterij, maar er zijn ook andere seintjes die je brandalarm je kan geven. In de handleiding van het brandalarm staat beschreven hoe je het soort signaal herkent.

Het alarm gaat een aantal seconden af

Het alarm detecteert iets. Als het alarm vanzelf stopt, is het waarschijnlijk een 'onderhoudssignaal'. Wanneer het alarm niet vanzelf stopt, pas als je op de testknop drukt of telkens afgaat, kan het tal van andere redenen hebben. Loop in dat geval het onderstaande stappenplan na.

Vals alarm stappenplan: voorkomen en oplossen

Een brandalarm dat een loos alarm afgeeft, kan behoorlijk vervelend zijn. Door dit stappenplan na te lopen, haal je niet alleen je stoorfactor weg, maar zorg je ook voor de optimale werking van je brandalarm. Waarom dit van groot belang is, hoef ik je niet uit te leggen. 😜

#1 Koop de juiste rookmelder

Laten we beginnen bij het begin: de aanschaf van een rookmelder. Er zijn een hoop rookmelders verkrijgbaar in verschillende prijscategorieën. Maar wat is nou de beste rookmelder? Een dure rookmelder is niet automatisch de beste rookmelder, maar heeft regelmatig wel handige extraatjes.

Zo zijn er slimme rookmelders die je verbindt met een app. Die app vertelt je bij een (vals) alarm wat het probleem is. Daarnaast zijn er rookmelders die je aansluit op netstroom. Die gebruiken enkel de batterij als de stroom uitvalt. De batterij gaat dan een stuk langer mee, waardoor je deze minder snel hoeft te vervangen. Dat is al één signaal minder! 🎉

Ook zijn er koolmonoxide- en brandmelders in één. Die detecteren zowel rook als koolmonoxide. Dat scheelt weer in de aanschaf, installatie en onderhoud van twee producten.

Als dit is wat je wil, is het ook belangrijk om na te gaan welke opties er zijn en welke het meest op jouw behoeften aansluiten. Zo heb je niet alleen de beste rookmelder, maar ook de beste koolmonoxidemelder.

#2 De rookmelder hangt op de verkeerde plek

Nadat je een rookmelder hebt aangeschaft, moet je deze nog ophangen. Als je deze op de verkeerde plek hebt opgehangen, kan dit valse alarmen veroorzaken. Een vals alarm kan getriggerd worden door stoom, stof of door rook van een verbrandingsapparaat.

Er zijn een aantal plekken waar je rookmelder vaker een vals alarm afgeeft. Dat is het geval bij onderstaande situaties:

  • De rookmelder hangt op een vochtige plek, zoals in de badkamer.
  • De rookmelder hangt te dicht bij de plek war je kookt.
  • De rookmelder hangt bij een open raam via waar stof of rook kan binnenwaaien.
  • De rookmelder hangt in de buurt van een lamp die stof vangt.

In deze situaties is het beter om de rookmelder te verplaatsen.

Zorg er voor dat je de rookmelder plaatst op minimaal 5 meter afstand van het verbrandingsapparaat, op minimaal 3 meter van vochtige ruimtes en op zeker op 1 meter van lampen en openstaande ramen. Kan of lukt dat niet? Overweeg dan een hittemelder. Die gaan niet af door rook of damp, maar geven alarm als er een snelle stijging is in temperatuur.

Man installeert rookmelder aan het plafond

#3 Het apparaat is vuil

Als de brandmelder op de juiste plaats hangt, maar nog steeds afgaat zonder dat er brand is, kan het zijn dat de rookmelder vuil is. Zoals je hebt kunnen zien in het filmpje bovenaan in het artikel, gaat het alarm af wanneer rookdeeltjes de elektrische luchtstroom in de rookmelder verstoren.

Als stof zich opstapelt in de rookmelder, kan dit de luchtstroom ook verstoren en zo een alarm veroorzaken. Je lost dit op door de rookmelder te stofzuigen. Doe dit door met het borstelstuk van de stofzuiger voorzichtig over de rookmelder te gaan en haal er vervolgens een doekje over. Doe dit bij voorkeur één keer per maand.

#4 Er zit een insect in je rookmelder

Als je een hekel hebt aan insecten, is dit niet zo leuk om te horen, maar het kan wel degelijk het geval zijn. Insecten die in de rookmelder kruipen, kunnen de luchtstroom ook verstoren. Omdat insecten veel bewegen, herken je dit aan een alarm dat niet vanzelf stopt, soms niet reageert op de testknop en regelmatig afgaat.

Insecten in je rookmelder voorkom je door een insectennetje om de rookmelder te plaatsen of met een iets minder diervriendelijk alternatief: insectenspray. Let hierbij wel op dat je dit niet spuit op de rookmelder zelf.

Als een insect toch zijn weg heeft gevonden in de rookmelder, verwijder het insect dan. Stofzuig de rookmelder en als dat niet helpt, koppel dan de rookmelder los en schud zachtjes. Hopelijk valt het beestje er dan uiteindelijk uit.

Als zelfs dit niet helpt, zet de rookmelder dan twee dagen verticaal neer, bijvoorbeeld door het apparaat tussen twee boeken te plaatsen. Als het insect doodgaat, valt deze naar de zijkant van de sensor en stoort hij niet meer.

Spinnetjes zijn wat lastiger omdat die soms een webje maken in de sensor. Als het om spinnetjes gaat, herken je dit aan bruine en gele vlekjes aan de buitenzijde van de melder. Deze kan je dan proberen weg te blazen met een compressor.

#5 De verwarming gaat weer aan

Als de verwarming voor een langere periode uitstaat, verzamelt er zich stof tussen de verwarming. Als de verwarming dan weer aanslaat, dwarrelt dit stof omhoog door de warme lucht. Het stof kan dan in de rookmelder terecht komen en zich daar opstapelen. Ook dit voorkom en verhelp je door de rookmelder regelmatig te stofzuigen.

#6 Vervang de batterij

Wanneer de batterij van je rookmelder leeg is, moet deze vervangen worden. Afhankelijk van het type batterij doe je dit om het jaar, om de 2 à 3 jaar of zelfs tussen de 5 en 10 jaar. In onderstaande video zie je hoe je dit doet.

Wanneer de batterij leeg is, geeft de melder meestal een signaal. Dit herken je als je brandalarm vaak in de nacht om de minuut een piep geeft. 's Nachts is het kouder en de batterij verbruikt dan net iets meer stroom. De batterij is dan nog niet helemaal leeg.

Hoor je de piep ook overdag, dan heb je doorgaans nog een paar dagen voordat de batterij helemaal leeg is.

Als de batterij leeg is van een rookmelder met een ingebouwde batterij, dan moet je heel de rookmelder vervangen.

#7 De batterij is niet goed geplaatst

Is het niet mogelijk dat de batterij van de rookmelder leeg is, bijvoorbeeld omdat je deze net vervangen hebt, dan kan het zijn dat de batterij niet juist geplaatst is. Controleer in dat geval of de batterij goed in de melder zit en dat het klepje goed dicht is.

#8 De rookmelder is aan vervanging toe

Iedere rookmelder verslijt naarmate van tijd en heeft daardoor een bepaalde levensduur. Kwalitatieve rookmelders gaan gemiddeld tien jaar mee. Als je rookmelder regelmatig een vals alarm geeft en bovenstaande stappen niet helpen, kan het zijn dat je rookmelder zijn eindstreep heeft bereikt.

Sommige rookmelders geven zelf een signaal af wanneer ze toe zijn aan vervanging. Andere rookmelders stoppen met werken als het einde van de levensduur nabij is.

In dat geval is het belangrijk om zelf op de vervaldatum van de rookmelder te letten. Vaak staat er op de rookmelder zelf een productie- en vervangdatum. Als dit niet het geval is, noteer het dan zelf ergens, bijvoorbeeld op de achterkant van de rookmelder.

#9 De melder is niet goed aangesloten op de netstroom

Sommige rookmelders zijn aangesloten op de netstroom. De meeste modellen hebben een back-up batterij voor wanneer de stroom uitvalt. Wanneer een rookmelder die aangesloten is op de netstroom stoort, is er mogelijk iets mis met de aansluiting.

Controleer dit door eerst de stroom uit te schakelen in de meterkast. Haal vervolgens de rookmelder van het plafond en check of de bodemplaat goed vast geklikt is. Als dit zo is en de melder blijft piepen, controleer dan of de bedrading op de juiste manier is aangesloten.

#10 De rookmelder is defect

Helpen alle bovenstaande stappen niet? Grote kans dat je rookmelder kapot is. Het komt niet vaak voor, maar het is wel mogelijk. Probeer de melder te resetten en als dat niet helpt, is het tijd om actie te ondernemen.

Een defecte rookmelder is niet alleen vervelend, maar het kan ook gevaarlijk zijn. Piepjes en valse alarmen zijn indicaties dat er iets mis is.

Doe beroep op de garantie. Als de garantie verlopen is, repareer of vervang dan de rookmelder of laat dit doen.

✅In het kort: hoe voorkom en verhelp je een vals alarm van een rookmelder?

  • Koop een degelijke rookmelder
  • Hang de rookmelder op de juiste plaats
  • Voorkom stofophoping en insecten met het juist onderhouden van de rookmelder
  • Vervang de batterij op tijd
  • Controleer of de batterij correct in de melder zit
  • Vervang de rookmelder op tijd
  • Controleer de eventuele aansluiting met de netstroom
  • Helpt dit allemaal niet? Dan is de rookmelder waarschijnlijk kapot

Het brandalarm gaat af, omdat er brand is

Als een vals alarm al vervelend is, is een gegrond alarm verschrikkelijk. Een juist werkende rookmelder is dan al helemaal van belang.

Het bovenstaande stappenplan is belangrijk om de juiste werking van je brandalarm te kunnen waarborgen. Test tevens je brandalarm regelmatig door de testknop in te drukken.

Je hoopt natuurlijk dat er nooit brand uitbreekt, maar als het gebeurt, is het van groot belang dat je juist handelt. Lees hieronder op welke manier je moet handelen bij brand.

Rook bij witte rookmelder aan een wit plafond

#1 Blijf kalm en zet veiligheid voorop

Wat er ook gebeurt, probeer kalm te blijven. Wanneer je in paniek handelt, kan je verkeerd handelen. Stop met alles wat je aan het doen was, alarmeer je medebewoners en probeer zo min mogelijk rook in te ademen.

Vervolgens heb je twee opties: de brand blussen of het huis verlaten. Dit hangt af van de situatie. Onthoud hierbij dat de veiligheid altijd prioriteit behoort te hebben.

#2 Blus de brand

Let op! 

Doe dit alleen als de brand beperkt is en je zonder moeite en gevaar weg kan lopen en geen rook inademt!

In sommige gevallen kun je de schade nog beperken door zelf de brand te blussen. Bij een vlam in de pan is het belangrijk om de toevoer van zuurstof te beperken. Doe dit met bijvoorbeeld een deksel of bakplaat. Gebruik nooit water: dit veroorzaakt een steekvlam.

Als het mogelijk is, gebruik dan ovenhandschoenen. Houd de deksel of bakplaat als schild voor je en duw de vlammen als het ware terug terwijl je hem op de pan legt. Loop nooit met de pan. Laat de pan staan en zet de afzuigkap en het fornuis uit en wacht tot de pan afgekoeld is.

Als de brand kleiner is dan een voetbal, kun je eventueel een branddeken gebruiken. En als je een brandblusser hebt die ook geschikt is voor vuur dat ontstaat tijdens het koken, mag je deze ook gebruiken.

In gevallen van brand zonder olie of iets dergelijks, kun je naast een brandblusser of een branddeken, de brand blussen met water.

Brand wordt geblust met een brandblusser

#3 Verlaat je woning

Als blussen geen veilige optie is, moeten jij en de medebewoners de woning zo spoedig mogelijk verlaten. Doe dit door de snelst mogelijke vluchtroute te nemen. Blijf bij rookontwikkeling zo laag mogelijk bij de grond en probeer je mond en neus te bedekken.

Sluit (wanneer mogelijk) de ramen en deuren achter je en zet zeker niets open. Dit zorgt voor een toevoer van zuurstof, waardoor de brand zich sneller verspreidt.

#4 Bel de alarmdiensten

Bel de brandweer nadat je het huis hebt verlaten. Bel 112 en geef aan dat je de brandweer nodig hebt, geef je adres door en omschrijf de situatie zo nauwkeurig mogelijk. Geef ook door of er nog mensen of huisdieren in de woning zijn.

#5 Verleen hulp

Ga nooit terug de woning in! Help waar het mogelijk is, waarschuw bijvoorbeeld je buren en verleen medische hulp als je dit kan. Wanneer de kleding van iemand vlam heeft gevat, moet diegene over de grond rollen. Dek het gezicht van het slachtoffer af zodat deze minder rook kan inademen en probeer de brand te blussen.

Doe dit bij een kleinere brand met een vlamdeken of met water. Ontdoe de persoon niet van zijn kleding, want de kleding kleeft mogelijk aan de huid.

🔥In het kort: hoe handel je correct bij een gegrond brandalarm?

  • Waarborg de juiste werking van je brandalarm
  • Blijf kalm en geef veiligheid de prioriteit
  • Beoordeel de situatie: blus de brand of ontvlucht de woning
  • Schakel de alarmdiensten in
  • Verleen hulp

Conclusie

Wanneer het brandalarm gaat, is het juist handelen van groot belang; of het nou een vals alarm is of niet. Ik hoop dat dit artikel de vraag: "Wat moet je doen als het brandalarm afgaat?", beantwoord. Heb je toch nog vragen? Voel je dan vrij om die hieronder achter te laten. 😊

Was dit artikel behulpzaam?